Năng lực của đội ngũ không thay đổi kịp sẽ khiến doanh nghiệp chậm lại

Chi tiết - Năng lực của đội ngũ không thay đổi kịp sẽ khiến doanh nghiệp chậm lại

19 11-2026

Năng lực của đội ngũ không thay đổi kịp sẽ khiến doanh nghiệp chậm lại


Năng lực của đội ngũ không thay đổi kịp sẽ khiến doanh nghiệp chậm lại

Công nghệ thay đổi rất nhanh, và cách làm việc trong doanh nghiệp cũng thay đổi mỗi ngày. Người giỏi hôm nay không còn chỉ là người làm nhanh và chính xác. Đó là người hiểu vấn đề sâu hơn, học nhanh hơn và thích nghi nhanh hơn. Doanh nghiệp không thể đi nhanh nếu năng lực đội ngũ không thay đổi kịp với công việc.

📹 Xem video giới thiệu AI Talent H&HIS tại đây.

Ở video trước, Bà Hẳng Phan Adley, Founder & CEO AI Talent H&HIS, đã chia sẻ rằng doanh nghiệp bị giới hạn bởi năng lực thiết kế hệ thống của CEO. Trong video lần này, bà nói về một vấn đề cấp bách không kém: doanh nghiệp sẽ chậm lại khi năng lực đội ngũ không theo kịp sự thay đổi. (Theo chia sẻ của CEO & Founder Hẳng Phan Adley ngày 25/4/2026 – Click video)

Thế giới đã thay đổi, còn đội ngũ của chúng ta thì sao?

Chúng ta đang sống trong giai đoạn công nghệ thay đổi rất nhanh. Cách làm việc trong doanh nghiệp thay đổi mỗi ngày, và giá trị mà một người tạo ra cũng không còn như trước. Tại Việt Nam, doanh nghiệp đang dần số hóa và chuyển sang tự động hóa. Nhiều công việc không còn được làm theo cách cũ. Điều này cho thấy năng lực hiện tại của đội ngũ có thể không còn phù hợp với công việc.
Theo Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), hơn 50% lực lượng lao động toàn cầu cần học lại (reskill) hoặc nâng cấp kỹ năng (upskill) để thích nghi với bối cảnh mới. Nhiều công việc đã thay đổi đáng kể trong thập kỷ qua do tự động hóa. (Báo cáo Future of Jobs 2025 của WEF ước tính cứ 100 người lao động thì 59 người cần được đào tạo lại hoặc nâng cấp kỹ năng đến năm 2030, và trung bình khoảng 39% bộ kỹ năng hiện có sẽ thay đổi hoặc lỗi thời trong giai đoạn 2025–2030. Reskill là học kỹ năng mới hoàn toàn để đảm nhận vai trò khác. Upskill là nâng cấp kỹ năng hiện có để làm tốt hơn vai trò hiện tại.) Vì vậy, câu hỏi quan trọng là đội ngũ của chúng ta có thay đổi năng lực để thích nghi hay không.

Người giỏi bây giờ là ai?

Trước đây, nhân sự giỏi thường được hiểu là người làm nhanh và chính xác. Trong bối cảnh hiện nay, những việc đó đã được công cụ mới và tự động hóa hỗ trợ rất nhiều. Vậy người giỏi bây giờ là ai? Chắc chắn đó là người hiểu vấn đề tốt hơn, học hỏi nhanh hơn và thích nghi nhanh nhất với công việc và tình hình mới.
Nói cách khác, chỉ có kỹ năng thì không còn đủ. Năng lực học hỏi và thay đổi mới là yếu tố cốt lõi. (Trong khoa học quản trị nhân tài, năng lực này được gọi là learning agility, tức khả năng học hỏi nhanh từ trải nghiệm và vận dụng vào tình huống mới. Khái niệm này được Lombardo & Eichinger phát triển từ năm 2000. Qua hàng nghìn cuộc đánh giá lãnh đạo cấp cao, Korn Ferry kết luận learning agility là yếu tố dự báo tốt nhất cho thành công của nhà điều hành, vượt trên cả trí thông minh và học vấn.)
Ví dụ thứ nhất: Microsoft, thay đổi văn hóa học tập của cả tổ chức

Người đứng đầu Microsoft đã thay đổi văn hóa học tập của toàn bộ tổ chức, chuyển trọng tâm sang việc liên tục học hỏi cái mới. (Từ khi trở thành CEO năm 2014, Satya Nadella đã dẫn dắt Microsoft chuyển từ văn hóa “biết tất cả” (know-it-all) sang văn hóa “học hỏi tất cả” (learn-it-all). Nền tảng của sự chuyển dịch này là lý thuyết tư duy phát triển (growth mindset) của nhà tâm lý học Carol Dweck, Đại học Stanford: năng lực con người có thể phát triển qua học hỏi, chứ không cố định.)

Bài học: doanh nghiệp thành công không phải vì biết nhiều, mà vì học hỏi nhanh hơn các tổ chức khác.

Ví dụ thứ hai: DBS Bank, học hỏi cái mới là chiến lược

Với DBS Bank, học hỏi cái mới là chiến lược chứ không phải những chương trình đào tạo cho có. DBS được đánh giá là một trong những ngân hàng số hàng đầu. (DBS được Euromoney vinh danh là “Ngân hàng số tốt nhất thế giới” vào các năm 2016, 2018 và 2021. Riêng năm 2017, ngân hàng cam kết đầu tư 20 triệu SGD trong 5 năm để chuyển đổi nhân viên thành lực lượng lao động số.) Họ không dừng lại ở số hóa mà còn nâng cấp toàn bộ năng lực đội ngũ. Nhân sự được đào tạo để ra quyết định dựa trên dữ liệu và làm việc nhanh hơn, linh hoạt hơn. Họ cũng phải từ bỏ cách làm cũ vốn hoàn toàn dựa vào kinh nghiệm.

Bài học: chuyển đổi số hay chuyển đổi doanh nghiệp không bắt đầu từ hệ thống, mà bắt đầu từ năng lực con người trong tổ chức. Nếu không làm được điều này, khoản đầu tư vào công nghệ sẽ không bao giờ mang lại kết quả. (Công nghệ chỉ tạo ra giá trị khi có người đủ năng lực khai thác nó.)

Ví dụ thứ ba: Amazon, tuyển người có khả năng thích nghi

Amazon nổi tiếng với tốc độ thay đổi nhanh. Họ không chỉ tuyển người giỏi mà còn ưu tiên người có khả năng học nhanh và thích nghi cao. Trong môi trường của họ, kỹ năng hôm nay có thể lỗi thời rất nhanh. (Tinh thần này được ghi thành một trong các Nguyên tắc Lãnh đạo của Amazon: “Learn and Be Curious”, tức không ngừng học hỏi và luôn tò mò.)

Bài học: tuyển người giỏi thôi là chưa đủ, mà còn phải tuyển người có khả năng giỏi hơn trong tương lai.

Ví dụ thứ tư: Vietjet Air, cùng một công việc nhưng cần năng lực khác

Vietjet Air là hãng hàng không giá rẻ. Tuy vậy, lợi thế cạnh tranh của họ không chỉ nằm ở giá, mà ở cách vận hành linh hoạt và tối ưu.
Ngành hàng không truyền thống có những vấn đề quen thuộc: mô hình cố định, phụ thuộc vào kinh nghiệm và quy trình rất nhiều, nên mọi quyết định đều chậm. Mô hình của Vietjet Air thì bắt buộc phải vận hành nhanh, tối ưu liên tục và giảm chi phí đến từng chi tiết.

Điều này buộc họ phải thay đổi năng lực của đội ngũ:
– Nhân sự truyền thống làm theo quy trình, theo hướng dẫn và ít thay đổi. Tại Vietjet Air, nhân sự cần một năng lực khác: biết tối ưu. Họ không chỉ làm đúng mà còn liên tục tìm cách làm tốt hơn, rẻ hơn và nhanh hơn.
– Quyết định được đưa ra dựa trên dữ liệu và thực tế vận hành chứ không chỉ dựa vào kinh nghiệm. Nhân sự phải nhìn vào số liệu chuyến bay, chi phí và hiệu suất.
– Nhân sự phải thích nghi với sự thay đổi liên tục, vì dịch bệnh, điều phối và vận hành đều liên tục thay đổi.

Bài học: cùng một công việc, nhưng nếu năng lực vẫn như cũ thì không thể vận hành trong mô hình mới. Điều quan trọng là họ không thể thay toàn bộ nhân sự đến từ ngành hàng không. Họ phải đào tạo nhân sự theo tư duy và cách làm việc mới để phù hợp với mô hình của mình.

Ở đây, vấn đề không phải là học thêm kỹ năng, mà là thay đổi cách nhân sự tạo ra giá trị cho tổ chức. Nếu không reskill, chúng ta có thể đổi hệ thống, đổi công nghệ, đổi chiến lược, nhưng tổ chức vẫn vận hành theo cách cũ vì con người không thay đổi. Cuối cùng, tổ chức sẽ không tạo ra được sự chuyển đổi nào.

Ví dụ thứ năm: Unilever, định nghĩa lại năng lực trong một thế giới thay đổi nhanh

Thay đổi cách làm việc không chỉ là tuyển đúng người, mà còn là thay đổi năng lực của chính những người đang có trong tổ chức. Unilever đã định nghĩa lại năng lực trong một thế giới thay đổi nhanh. Họ không thay đổi chỉ để hiện đại hơn. Họ buộc phải thay đổi vì công việc thay đổi quá nhanh, khiến tiêu chí đánh giá con người cũ không còn phù hợp.
Unilever là một trong những công ty tiên phong thay đổi cách tuyển dụng, với phỏng vấn trực tuyến bằng video và phân tích ứng viên. (Mô hình này được áp dụng trước hết cho tuyển dụng sinh viên mới tốt nghiệp và các vị trí đầu vào. Trước đó, Unilever mất tới 4–6 tháng để sàng lọc khoảng 250.000 hồ sơ nhằm tuyển khoảng 800 người.). Nhờ đó, họ đã:
– Rút ngắn thời gian tuyển dụng từ vài tháng xuống còn vài tuần. (Cụ thể là từ khoảng 4 tháng xuống còn khoảng 4 tuần, đồng thời tiết kiệm hơn 50.000 giờ của ứng viên.)
– Mở rộng nguồn ứng viên, không còn hoàn toàn phụ thuộc vào việc ứng viên có lý lịch (background) đẹp.
– Tăng tính khách quan trong quá trình phỏng vấn.

Điều quan trọng nhất là họ đã định nghĩa lại thế nào là một người phù hợp với tổ chức. Trước đây, họ tuyển người dựa vào bằng cấp, trường học và kinh nghiệm. Hiện nay, họ đánh giá khả năng học hỏi nhanh, khả năng thích nghi và tiềm năng phát triển. Quá khứ không còn bảo đảm cho tương lai: người làm tốt theo cách cũ chưa chắc sẽ làm tốt trong tương lai mới. (Đây là bước chuyển từ tuyển dụng dựa trên thành tích quá khứ (performance) sang tuyển dụng dựa trên tiềm năng (potential), một xu hướng cốt lõi của quản trị nhân tài hiện đại.)

Khi đã thay đổi cách đánh giá năng lực, họ cũng phải thay đổi gần như toàn bộ cách phát triển con người trong tổ chức. Họ không thể đào tạo nhân sự theo các chương trình cũ, cũng không thể giữ nguyên cách đánh giá và phát triển nhân sự như trước.

Bài học: nếu đánh giá nhân sự bằng tiêu chí cũ, quý vị sẽ tuyển sai người cho tương lai. Tuyển sai người thì tốn kém mà không mang lại hiệu quả.

Hai việc phải làm song song

Từ trường hợp Vietjet Air, có thể thấy phải nâng cấp năng lực của những người đang có trong tổ chức thì mới vận hành được theo mô hình mới. Từ trường hợp Unilever, có thể thấy phải thay đổi cách chọn người ngay từ đầu. Một tổ chức muốn thích nghi tốt với thị trường cần cả hai. Nếu thiếu một trong hai, tổ chức sẽ không thể thay đổi, hoặc thay đổi rất chậm và rất tốn kém. (Trong chiến lược nhân tài, đây là hai trụ cột của mô hình “Build – Buy”. Build là phát triển năng lực từ đội ngũ hiện có. Buy là thu hút đúng năng lực từ bên ngoài. Tổ chức chỉ dựa vào một trụ cột sẽ hoặc không đủ nhanh, hoặc không đủ bền.)

Thực trạng: đào tạo trở thành khẩu hiệu

Theo quan sát của đội ngũ AI Talent H&HIS, phần lớn doanh nghiệp hiện nay vẫn:
– Không biết mình cần năng lực gì.
– Không biết phải đo năng lực hiện tại ra sao.
– Không biết khoảng trống năng lực trong tổ chức đang nằm ở đâu.

Khi đó, đào tạo trở thành một khẩu hiệu chứ không phải chiến lược. Hậu quả là doanh nghiệp đào tạo liên tục nhưng năng lực đội ngũ không thay đổi. Hoặc doanh nghiệp vẫn tuyển người theo tiêu chí cũ trong khi công việc và bối cảnh đã thay đổi rất nhiều. Tổ chức không thích nghi và không phát triển được, dù đã bỏ ra rất nhiều thời gian, tiền bạc và công sức. (Mô hình 4 cấp độ Kirkpatrick đánh giá hiệu quả đào tạo theo: phản hồi của học viên, kiến thức tiếp thu, thay đổi hành vi trong công việc và kết quả kinh doanh. Nhiều doanh nghiệp chỉ dừng ở cấp 1–2 như số giờ học hay mức độ hài lòng, mà không đo được cấp 3–4. Vì vậy, đào tạo nhiều mà năng lực vẫn không đổi.)

Đây không còn là cuộc chơi của những người giỏi, mà là cuộc chơi của những người học nhanh và thay đổi nhanh. Để làm được điều đó, doanh nghiệp cần biết năng lực hiện tại của tổ chức là gì và cần đầu tư phát triển thêm gì. Nếu không, mọi nỗ lực nâng cấp đội ngũ sẽ chỉ dựa trên cảm tính.

Nền tảng giải mã năng lực nhân sự

AI Talent H&HIS không chỉ là nền tảng phỏng vấn thông minh, mà còn là nền tảng giải mã năng lực nhân sự. Nền tảng giúp tổ chức:
– Nhìn rõ năng lực thực tế của nhân sự.
– Xác định mức độ phù hợp của nhân sự với từng vai trò.
– Tuyển đúng người, đúng năng lực.
– Giao đúng việc, đúng điểm mạnh.
– Tăng tốc tổ chức dựa trên năng lực thật.
Những gì không đo lường được thì không thể phát triển bền vững. Quý vị cũng không thể phát triển nhanh nếu không đo lường được năng lực của tổ chức mình.

Doanh nghiệp của quý vị đang thật sự nâng cấp năng lực đội ngũ, hay chỉ tổ chức đào tạo cho có và lặp lại cách làm cũ? Bà xin phép đặt câu hỏi cuối cùng cho các nhà lãnh đạo và những anh chị làm công tác nhân sự: nếu công việc thay đổi trong một đến hai năm tới, đội ngũ của quý vị có theo kịp hay không?

Liên hệ đội ngũ AI Talent H&HIS để được tư vấn đo lường năng lực đội ngũ và xây dựng lộ trình nâng cấp phù hợp.
Xem toàn bộ phần chia sẻ tại: Năng lực của đội ngũ không thay đổi kịp sẽ khiến doanh nghiệp chậm lại – AI Talent H&HIS – YouTube

Truy cập ngay: https://aitalenthhis.com
Hotline: (+84) 097 360 75 02
📩 Đăng ký trải nghiệm miễn phí ngay hôm nay và bắt đầu tối ưu quy trình tuyển dụng nhân tài bằng AI.

Liên hệ được tư vấn bởi đội ngũ chuyên gia: bd@hinternationalstrategy.com

AI Talent H&HIS, nền tảng phỏng vấn & đánh giá năng lực bằng AI hàng đầu Việt Nam và Đông Nam Á

​”H&HIS – The minds behind the innovation of AI Talent H&HIS”

Liên hệ tư vấn

Điền thông tin và gửi câu hỏi cho chúng tôi để được tư vấn miễn phí.