Chiến lược sai hay tổ chức không đủ năng lực để làm?

Chi tiết - Chiến lược sai hay tổ chức không đủ năng lực để làm?

20 11-2026

Chiến lược sai hay tổ chức không đủ năng lực để làm?


Chiến lược sai hay tổ chức không đủ năng lực để làm?

Chiến lược được xây dựng kỹ càng, mục tiêu rõ ràng, nhưng vài tháng sau dự án chậm tiến độ, các phòng ban không phối hợp, CEO phải can thiệp vào từng việc nhỏ. Vấn đề không nằm ở chiến lược, mà ở năng lực thực thi của tổ chức. Có người giỏi chưa chắc có kết quả tốt. Điều quyết định là những người giỏi đó có tạo ra kết quả cùng nhau hay không.

📹 Xem video giới thiệu AI Talent H&HIS tại đây.

Ở video trước, Bà Hẳng Phan Adley, Founder & CEO AI Talent H&HIS, đã chia sẻ rằng chiến lược thất bại ngay từ khi doanh nghiệp chọn sai nhân sự. Trong video lần này, bà bắt đầu bằng một tình huống mà nhiều nhà lãnh đạo và CEO đã từng trải qua, để trả lời câu hỏi: chiến lược sai, hay tổ chức không đủ năng lực để làm? (Theo chia sẻ của CEO & Founder Hẳng Phan Adley ngày 02/5/2026 – Click video)

Một tình huống quen thuộc với nhiều CEO

Công ty có một chiến lược được xây dựng rất kỹ càng. Mọi thứ được chuẩn bị gần như hoàn hảo, mục tiêu rất cụ thể. Nhưng vài tháng sau, dự án bị chậm tiến độ, các phòng ban không phối hợp với nhau một cách trơn tru, quy trình hoạt động liên tục bị gián đoạn. Lúc này, CEO phải can thiệp để xử lý từng vấn đề rất nhỏ.
Câu hỏi đặt ra là: chiến lược của chúng ta sai, hay tổ chức của chúng ta không đủ năng lực để thực thi chiến lược?

Chiến lược ngày càng dễ xây dựng, nhưng năng lực thực thi thì không ai làm thay được

Chúng ta đang sống trong thời điểm mà chiến lược có thể được xây dựng rất dễ dàng, trong thời gian rất ngắn. Trí tuệ nhân tạo hỗ trợ phân tích dữ liệu rất nhanh, và CEO có cơ hội được tư vấn những lộ trình triển khai rất hấp dẫn. Nhưng có một thứ không ai có thể làm thay được: năng lực thực thi của tổ chức.
Vấn đề quan trọng là doanh nghiệp không thiếu chiến lược, cũng không thiếu người giỏi. Doanh nghiệp thiếu một hệ thống đủ mạnh để thực thi chiến lược.

Sai lầm phổ biến: chỉ nhìn từng cá nhân

Sai lầm thường gặp là doanh nghiệp đánh giá nhân viên qua CV và theo từng cá nhân, tập trung vào việc tìm người giỏi nhất. Doanh nghiệp bỏ qua việc xem xét đội ngũ có phối hợp với nhau hiệu quả hay không, việc ra quyết định trong hệ thống có trơn tru hay không, và đội ngũ có cùng nhau tạo ra kết quả tập thể hay không.

Một ngộ nhận rất nguy hiểm là nghĩ rằng có người giỏi thì sẽ có kết quả tốt. Thực tế lại thường cho thấy điều ngược lại. (Nghiên cứu nổi tiếng của GS. Boris Groysberg, Đại học Harvard, theo dõi hơn 1.000 nhà phân tích “ngôi sao” ở Phố Wall, cho thấy khi chuyển sang công ty mới, hiệu suất của họ sụt giảm ngay lập tức và kéo dài ít nhất 5 năm. Mức sụt giảm rõ nhất ở những người chuyển đi một mình, không có đồng đội. Kết luận: một phần lớn thành tích của “ngôi sao” đến từ hệ thống, đội ngũ và năng lực của tổ chức xung quanh họ).

Ví dụ thứ nhất: Chuỗi XX7 Mart, ý tưởng không sai nhưng tổ chức chưa đủ năng lực vận hành khi mở rộng

Một ví dụ rất quen thuộc là chuỗi XX7 Mart. Trước đây, họ từng có một chiến lược rất tham vọng: xây dựng chuỗi bán lẻ nội địa, phủ nhanh theo mô hình nhượng quyền và dựa vào sức mạnh thương hiệu. Thời điểm đó, độ phủ của họ rất tốt.
Nhưng thực tế vận hành không như mong muốn. Hệ thống chưa được chuẩn hóa, họ không kiểm soát được chất lượng đồng bộ, nên trải nghiệm khách hàng không ổn định. Kết quả rất rõ ràng: họ không thể mở rộng và phát triển bền vững như kỳ vọng. (Đây là bài học kinh điển của mô hình nhượng quyền: tốc độ mở rộng phải đi sau năng lực chuẩn hóa vận hành. Nhiều chuỗi thành công tại Việt Nam, như KFC hay Lotteria, đã tự vận hành khoảng 100–200 cửa hàng trước khi mở rộng bằng nhượng quyền, để chuẩn hóa quy trình, đào tạo đội ngũ và kiểm soát chất lượng trước.)

Bài học: không phải ý tưởng sai hay không tốt, mà tổ chức chưa đủ năng lực để vận hành khi mở rộng.

Ví dụ thứ hai: Nissan, không ai kém cỏi nhưng tổ chức không còn hiệu quả

Đây là một tổ chức có hàng trăm nghìn người, hoạt động ở quy mô nhiều quốc gia, và từng được xem là một trong những liên minh ô tô mạnh nhất thế giới. Rồi một ngày, người lãnh đạo cao nhất của Nissan là ông Carlos Ghosn bị bắt với cáo buộc liên quan đến việc khai báo thu nhập và sai phạm tài chính. Sau đó, ông bị miễn nhiệm khỏi Nissan và liên minh Renault. (Sự việc diễn ra vào tháng 11/2018 tại Tokyo. Ông Ghosn luôn phủ nhận các cáo buộc.)

Ngay từ khoảnh khắc này, tổ chức không chỉ mất đi một người lãnh đạo, mà mất đi sự kiểm soát và mất đi điểm cân bằng quyền lực trong tổ chức. Trong liên minh bắt đầu xuất hiện những nghi ngờ lẫn nhau, và những quyết định bất ổn bắt đầu xuất hiện từ bên trong. Kết quả là liên minh căng thẳng về quyền kiểm soát, và các nhà lãnh đạo không còn cùng một ngôn ngữ chiến lược với nhau. (Năm 2023, Renault và Nissan phải tái cấu trúc lại liên minh và cân bằng lại tỷ lệ sở hữu chéo giữa hai bên, điều mà trước đó họ chưa từng phải làm.) Vì vậy, những quyết định quan trọng phải mất rất nhiều thời gian, nhiều hơn trước đây rất nhiều, mới được thống nhất và thông qua. Nhưng thị trường không chờ đợi bất kỳ ai: xe điện đang trên đà tăng tốc, đối thủ đầu tư mạnh vào công nghệ, mọi thứ thay đổi mỗi ngày.

Qua tình huống này có thể thấy, khi tổ chức phản ứng chậm, cơ hội cũng không còn. Vấn đề nghiêm trọng lúc này không còn nằm ở báo cáo tài chính, mà nằm ở việc tổ chức không còn vận hành như một hệ thống thống nhất. Hậu quả là hiệu suất suy giảm, doanh số đi xuống, lợi nhuận không còn. Cuối cùng, Nissan phải tái cấu trúc toàn cầu, cắt giảm chi phí và thu hẹp phạm vi hoạt động. (Năm tài chính kết thúc tháng 3/2025, Nissan lỗ ròng 670,9 tỷ yên, khoản lỗ lớn nhất trong hơn hai thập kỷ. Kế hoạch tái cấu trúc “Re:Nissan” bao gồm cắt giảm khoảng 20.000 nhân sự, tương đương 15% lực lượng lao động, và đóng cửa 7 trong số 17 nhà máy trước năm tài chính 2027.)

Bài học mà chúng ta cần suy nghĩ nhiều nhất: không ai trong tổ chức của Nissan là người kém cỏi, nhưng họ không còn hoạt động hiệu quả. Đây chính là điều nhiều CEO thường bỏ qua: tổ chức không sụp đổ vì thiếu người giỏi, mà sụp đổ khi những người giỏi không còn tạo ra kết quả cùng nhau.

Câu hỏi không phải là doanh nghiệp có người giỏi hay không, mà là khi áp lực xảy ra, hệ thống tổ chức có còn giữ được sự đồng bộ hay không. Một tổ chức lớn vẫn có thể bị chậm lại nếu hệ thống không còn hoạt động đồng bộ.

Thực thi là năng lực phối hợp của cả hệ thống

Từ hai ví dụ trên có thể thấy, vấn đề không nằm ở chiến lược mà nằm ở năng lực tổ chức thực hiện chiến lược. Điểm quan trọng là triển khai thực thi không phải nỗ lực của một cá nhân, mà là năng lực phối hợp của cả hệ thống.
Nhưng phần lớn doanh nghiệp đang đánh giá từng cá nhân riêng lẻ. Doanh nghiệp tôn vinh những người xuất sắc, những “ngôi sao”, nhưng không đo được hiệu quả khi họ phối hợp với nhau. Kết quả là doanh nghiệp vẫn có thể sở hữu người giỏi, nhưng không có được một đội ngũ mạnh. (Dự án Project Aristotle của Google, nghiên cứu hơn 180 đội nhóm nội bộ, đi đến kết luận tương tự: ai ở trong đội ít quan trọng hơn cách các thành viên tương tác, tổ chức công việc và nhìn nhận đóng góp của mình.)

Trong khi đó, các tập đoàn thành công trên thế giới không chỉ đánh giá cá nhân làm được gì, mà đánh giá cá nhân có tạo ra giá trị trong hệ thống hay không. Họ đánh giá hiệu suất cá nhân, khả năng phối hợp với các bên liên quan, và năng lực lãnh đạo trong bối cảnh thực tế. Một điều chúng ta cần thực sự lưu tâm: không ai được xem là người hiệu suất cao (high performer) nếu không tạo ra được kết quả thông qua người khác. (Ví dụ, sau khi bỏ hệ thống xếp hạng nhân viên theo đường cong, Microsoft đánh giá hiệu suất theo ba chiều: tác động của cá nhân, đóng góp vào thành công của người khác, và cách tận dụng thành quả của người khác.)

Năng lực thực thi không còn nằm ở từng cá nhân, mà nằm ở cách các cá nhân kết nối, hợp tác và phối hợp với nhau.

Theo quan sát của đội ngũ AI Talent H&HIS, đây là điểm hạn chế của rất nhiều doanh nghiệp Việt Nam: phần lớn chỉ thấy từng cá nhân riêng lẻ mà không thấy hệ thống. Đó là lý do chiến lược có thể được chuẩn bị rất tốt, nhưng khi triển khai thực thi, mọi thứ trở thành chi phí.

Nền tảng đánh giá năng lực ở cấp độ cá nhân và đội nhóm

AI Talent H&HIS không chỉ là nền tảng phỏng vấn thông minh, mà là hệ thống giúp các tổ chức đánh giá năng lực ở cấp độ cá nhân và đội nhóm. Nền tảng giúp quý vị:
– Phân tích cách một người đưa ra quyết định trong thực tế.
– Đo khả năng phối hợp đa phòng ban.
– Dự đoán hiệu quả thực thi trong môi trường đầy áp lực.

Nhờ đó, doanh nghiệp không còn tuyển người chỉ dựa vào cảm giác của một vài người, không còn đánh giá ứng viên rời rạc theo từng cá nhân. Quan trọng nhất, doanh nghiệp sẽ xây dựng được một tổ chức thực sự biết cách tạo ra kết quả.

Thứ duy nhất không thể sao chép

Trong thế giới ngày nay, chiến lược có thể bị sao chép rất nhanh, công nghệ có thể mua bằng tiền, ý tưởng có thể học được. Nhưng có một thứ không bao giờ sao chép được: một tổ chức biết biến kế hoạch thành kết quả. (Theo lý thuyết nguồn lực (Resource-Based View) của Jay Barney, lợi thế cạnh tranh bền vững chỉ đến từ những nguồn lực khó bắt chước. Năng lực phối hợp của một tổ chức là loại nguồn lực như vậy, vì nó hình thành từ con người, quy trình và văn hóa riêng của từng doanh nghiệp.)

Theo các chuyên gia, khoảng cách giữa doanh nghiệp dẫn đầu và phần còn lại không nằm ở điều họ nghĩ, mà ở điều họ làm được. (Hai giáo sư Đại học Stanford, Jeffrey Pfeffer và Robert Sutton, gọi hiện tượng này là “khoảng cách giữa biết và làm” (The Knowing-Doing Gap): nhiều doanh nghiệp biết rõ cần làm gì, nhưng không biến được hiểu biết đó thành hành động.)

Câu hỏi cuối cùng, bà xin phép được hỏi các nhà lãnh đạo, CEO và những anh chị làm công tác nhân sự: doanh nghiệp của quý vị đang sở hữu những người giỏi, hay đang kiểm soát được cách tổ chức của mình tạo ra kết quả? Vì chiến lược chỉ tạo ra kỳ vọng, còn thực thi mới là thứ tạo ra tiền.

Liên hệ đội ngũ AI Talent H&HIS để được tư vấn đánh giá năng lực ở cấp độ cá nhân và đội nhóm.
Xem toàn bộ phần chia sẻ tại: Chiến lược sai hay tổ chức không đủ năng lực để làm? – AI Talent H&HIS – YouTube

Truy cập ngay: https://aitalenthhis.com
Hotline: (+84) 097 360 75 02
📩 Đăng ký trải nghiệm miễn phí ngay hôm nay và bắt đầu tối ưu quy trình tuyển dụng nhân tài bằng AI.

Liên hệ được tư vấn bởi đội ngũ chuyên gia: bd@hinternationalstrategy.com

AI Talent H&HIS, nền tảng phỏng vấn & đánh giá năng lực bằng AI hàng đầu Việt Nam và Đông Nam Á

​”H&HIS – The minds behind the innovation of AI Talent H&HIS”

Liên hệ tư vấn

Điền thông tin và gửi câu hỏi cho chúng tôi để được tư vấn miễn phí.